Chàm sữa: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách chữa trị hiệu quả

Chàm sữa là bệnh lý ngoài da thường gặp ở trẻ nhỏ, nhất là trẻ sơ sinh. Bệnh không quá nguy hiểm nhưng lại gây ra những biến chứng phức tạp về sau, khiến bé khó chịu và ảnh hưởng đến mặt thẩm mỹ. Vậy chàm sữa là gì, nguyên nhân, triệu chứng chàm sữa ở trẻ sơ sinh và cách điều trị ra sao?

Chàm sữa ở trẻ sơ sinh là gì?

Chàm sữa ở trẻ sơ sinh có nhiều tên gọi khác nhau. Có thể nhiều mẹ từng biết đến bệnh này qua các cái tên như lác sữa, chàm thể tạng, viêm da cơ địa ở trẻ. Đây là một căn bệnh mãn tính, dễ tái phát. Ở mỗi trẻ, bệnh sẽ có các cấp độ khác nhau cũng như các triệu chứng nặng nhẹ khác nhau. 

Tình trạng này thường xuất hiện ở vùng da mặt, trán, cổ và má. Nhiều trường hợp chàm còn lan ra khắp cơ thể, ở chân và tay. Ban đầu có thể chỉ ở dạng hồng ban, sau đó xuất hiện nhiều mụn nước. Một thời gian sau, những vùng da này có thể nứt, rịn nước bên trong. Sau đó, vùng da này khô lại, đóng vảy và sẽ để lại sẹo, thâm nếu không được chăm sóc cẩn thận.

Chàm sữa thường xuất hiện ở vùng mặt, trán, cổ và má của trẻ sơ sinh
Chàm sữa thường xuất hiện ở vùng mặt, trán, cổ và má của trẻ sơ sinh

Hiện nay, tỷ lệ trẻ sơ sinh từ 2 tháng tuổi đến 2 tuổi mắc chàm sữa ngày càng cao. Bệnh sẽ kéo dài đến khi trẻ được 2 – 4 tuổi thì biến mất. Trẻ sơ sinh thường chưa có ý thức tự giữ gìn, chăm sóc bản thân. Nếu phụ huynh không để ý, không có kiến thức về bệnh cũng như áp dụng sai phương pháp chữa trị, trẻ rất có thể phải đối mặt với những biến chứng như chàm thể tạng, kéo dài mãi không khỏi và dẫn đến viêm da, mất thẩm mỹ khi lớn lên.

Nguyên nhân dẫn tới chàm sữa do đâu?

Rất khó để xác định chính xác nguyên nhân dẫn đến chàm sữa ở trẻ sơ sinh. Thế nhưng, theo những nghiên cứu của các chuyên gia, bác sĩ Da liễu thì bệnh có thể xuất phát từ những nguyên nhân chính sau:

  • Do yếu tố di truyền: Đa phần các bé có bố mẹ, ông bà thuộc nhóm đối tượng có cơ địa dị ứng, có tiền sử hen suyễn, viêm mũi dị ứng, viêm da,…đều sẽ gặp phải hiện tượng chàm sữa.
  • Do cơ địa mẫn cảm: Trẻ có làn da nhạy cảm, dễ kích ứng có nguy cơ bị chàm sữa rất cao.
  • Do thiếu độ ẩm: Da của trẻ nhỏ cần được cấp ẩm thường xuyên để đảm bảo hàng rào bảo vệ da được duy trì ổn định. Khi da trở nên quá khô, nứt nẻ, đặc biệt vào tiết trời hanh mùa đông.

    Chàm sữa ở trẻ sơ sinh có thể xuất phát từ nguyên nhân từ bên trong lẫn bên ngoài
    Chàm sữa ở trẻ sơ sinh có thể xuất phát từ nguyên nhân từ bên trong lẫn bên ngoài
  • Do tiếp xúc với một số tác nhân bên ngoài: Một số tác nhân từ ngoài môi trường như bụi bẩn, ô nhiễm không khí, thời tiết, lông động vật, phấn hoa,… không chỉ là nguyên nhân gây viêm da, dị ứng ở người trưởng thành mà cũng có thể gây chàm sữa ở trẻ sơ sinh.
  • Do thực phẩm mà mẹ ăn, thực phẩm bổ sung cho bé ngoài sữa mẹ: Trẻ có thể bị dị ứng với một số loại thực phẩm mà mẹ đưa vào cơ thể, thông qua đường sữa như hải sản, sữa bò,… hoặc một số thực phẩm mà mẹ bổ sung cho bé ngoài sữa mẹ như nước trái cây, sữa công thức,…
  • Do các loại hóa mỹ phẩm mẹ dùng cho bé: Một số mẹ có thói quen sử dụng các loại dầu tắm, dầu massage toàn thân, phấn rôm cho trẻ. Đây cũng là một trong số những nguyên nhân gây bệnh thường gặp khi trẻ có làn da quá mẫn cảm.

Dấu hiệu chàm sữa ở trẻ, làm sao để nhận biết?

Thông thường, chàm sữa ở trẻ sơ sinh rất dễ nhận biết. Để có thể kịp thời phát hiện bệnh cũng như có hướng điều trị cho con, các bậc cha mẹ nên chú ý đến một số dấu hiệu sau đây:

  • Da của bé xuất hiện hồng ban, hay còn gọi là các nốt mẩn đỏ. Hiện tượng này xuất hiện ở các vùng da như má, trán, cổ. Khi sờ vào, bạn sẽ cảm thấy khô ráp, đôi chỗ có mụn nước và vảy nhỏ li ti. Các mẹ thường hay nhầm lẫn dấu hiệu này với tình trạng nẻ da, rôm sẩy.
  • Bé cảm thấy ngứa ngáy, khó chịu khi các mụn nước nhỏ vỡ ra, sau đó khô lại và lên da non. Các bé sẽ gãi, cào xước làm trầy da, từ đó dễ dẫn đến nhiễm trùng, bội nhiễm nếu mẹ không chăm sóc và chú ý đúng cách.
    Các dấu hiệu chàm sữa ở trẻ sơ sinh dễ bị nhầm lẫn với nẻ nên các mẹ cần hết sức lưu ý

      Các dấu hiệu chàm sữa ở trẻ sơ sinh dễ bị nhầm lẫn với nẻ nên các mẹ cần hết sức lưu ý
  • Rỉ dịch từ các mụn nước nhỏ: Những mụn nước nhỏ xuất hiện, khi vỡ ra sẽ có hiện tượng chảy dịch, mủ khiến bé đau đớn.
  • Dày da, da khô và bì lên: Những mụn nước sau khi vỡ sẽ dần khô lại và lên vảy. Khi vảy bong, lớp da ở đó sẽ trở nên bì cộm lên, khô ráp.
  • Khi bị chàm sữa, bé sẽ cảm thấy vô cùng ngứa ngáy, khó chịu nên thường xuyên quấy khóc, ăn ngủ kém, chậm phát triển.

Cách trị chàm sữa cho trẻ sơ sinh

Chàm sữa gây khó chịu và ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ. Vì vậy, các mẹ nên chú ý và có biện pháp điều trị, xử lý kịp thời theo một số phương pháp sau đây:

Mẹo dân gian

Các mẹo dân gian rất được bậc cha mẹ áp dụng để khắc phục chàm sữa cho con bởi tình an toàn lại tiện dụng. Một số phương pháp phổ biến như:

  • Chữa chàm sữa bằng lá trầu không: Có nhiều cách sử dụng lá trầu không để chữa trị tình trạng này như: vò nát bã lá trầu không thoa lên vùng chàm sữa, dùng nước lá trầu không được giã nhuyễn bôi lên da, đun nước lá trầu không cho bé tắm. Việc dùng lá trầu không chữa chàm sữa cho con cũng nên hết sức cẩn thận. Trước khi thực hiện, nên thử trên một vùng da nhỏ của bé. Nếu không thấy hiện tượng kích ứng, dị ứng thì mới áp dụng cho con. Bạn nên chọn lá trầu không còn tươi, rửa sạch sẽ trước khi thực hiện chữa chàm sữa cho con.
Trị chàm sữa bằng lá trầu không
Trị chàm sữa bằng lá trầu không
  • Chữa chàm sữa bằng dầu dừa: Có một số cách đơn giản để chữa chàm sữa bằng dầu dừa như thoa trực tiếp lên chàm sữa hoặc trộn dầu dừa với bột yến mạch rồi thoa lên. Bạn cũng nên lưu ý chọn loại dầu dừa đảm bảo chất lượng. Khi sử dụng dầu dừa, bố mẹ chỉ nên dùng một lượng vừa phải. Nếu dùng quá nhiều, dầu dừa sẽ gây bít lỗ chân lông, gây viêm da bã nhờn và khiến tình trạng có thể nghiêm trọng hơn.
  • Trị chàm sữa bằng lá trà xanh: Lá trà xanh từ lâu đã được nhiều người sử dụng để cải thiện các tình trạng viêm nhiễm, đặc biệt là trên da. Đây là một mẹo dân gian giúp chăm sóc da một cách dịu nhẹ, an toàn. Lá trà xanh là loại thảo mộc tự nhiên bao gồm nhiều hoạt chất quý như: Nhóm hoạt chất Polyphenol (Epigallocatechin gallate – EGCG, Flavanol, Epicatechin gallate, Epicatechin,…), các hoạt chất nhóm Flavonoid (Quercetin, Myricetin, Kaempferol,…), một số nguyên tố vi lượng (canxi, sắt, mangan, magie,…), các vitamin nhóm B, C,…

Trị chàm sữa bằng Tây y

Hiện nay, trên thị trường có rất nhiều loại kem trị chàm sữa cho bé. Tuy nhiên, việc lựa chọn loại kem nào, liều lượng ra sao cần tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa để thực hiện điều trị an toàn nhất. Một số loại kem bôi ngoài da, thuốc trị chàm sữa thường được phụ huynh sử dụng như:

  • Kem trị chàm sữa Dexeryl: Kem Dexeryl là loại kem được nhập khẩu từ Pháp, cung cấp độ ẩm, làm mềm da nên có thể sử dụng để chữa chàm sữa cho các bé. Tuy nhiên, hiệu quả của kem còn tùy thuộc vào cơ địa, mức độ nặng nhẹ của chàm sữa và loại da của các bé.
  • Thuốc trị chàm sữa Eumovate: Thuốc trị chàm sữa Eumovate là loại thuốc bôi ngoài da, thường được chỉ định để điều trị. Những hoạt chất trong thuốc có tác dụng làm giảm bớt những mảng hồng ban, hạn chế tình trạng tróc vảy và mụn nước, ức chế vi khuẩn gây viêm, tấy. Tuy nhiên, loại thuốc này thuộc nhóm có chứa corticoid nên được các chuyên gia khuyến cáo không nên điều trị cho trẻ em dưới 1 tuổi.
Phụ huynh cần chú ý khi lựa chọn thuốc Tây, kem bôi cho con để tránh sử dụng sai cũng như ảnh hưởng từ các thành phần có hại
Phụ huynh cần chú ý khi lựa chọn thuốc Tây, kem bôi cho con để tránh sử dụng sai cũng như ảnh hưởng từ các thành phần có hại
  • Sudocrem trị chàm sữa: Sudocrem có chứa kẽm oxit, giúp bảo vệ và sát khuẩn da hiệu quả. Bên cạnh đó, kem còn có công dụng dưỡng ẩm, giảm phản ứng kích ứng của các mô tế bào ở bề mặt da, phục hồi tổn thương hiệu quả, nhanh chóng nên thường được chỉ định trong điều trị chàm sữa ở trẻ em. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn cũng như hiệu quả của thuốc, bố mẹ vẫn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa trước khi sử dụng.

Trị chàm sữa bằng Đông y

Đông y là việc sử dụng các thảo dược thiên nhiên an toàn, lành tính để điều trị chàm sữa theo nguyên lý tác động vào căn nguyên gây bệnh. Nhờ một số thảo dược giúp hỗ trợ thải độc gan, kháng viêm, tiêu sưng, tăng khả năng miễn dịch, bé sẽ cảm thấy dễ chịu dần lên, không còn các triệu chứng ngứa ngáy, bong tróc do chàm sữa. 

Ưu điểm của Đông y là tác động từ từ, không chỉ điều trị mà còn giúp phục hồi các tế bào da, tái tạo cấu trúc da, chống viêm và nâng cao đề kháng cho cơ thể. Ngoài ra, các loại thảo dược được dùng với liều lượng nhất định đảm bảo an toàn, lành tính, không gây ra tác dụng phụ cũng như ảnh hưởng đến sức khỏe của bé.

Thuốc Đông y có ưu điểm lành tính, hiệu quả tận gốc
Thuốc Đông y có ưu điểm lành tính, hiệu quả tận gốc

Điểm hạn chế của phương pháp này là thời gian điều trị lâu dài, dễ làm cho người bệnh mất kiên nhẫn trong quá trình sử dụng.

Con bị chàm sữa mẹ kiêng ăn gì và nên ăn gì?

Theo các bác sĩ, chuyên gia Da liễu, trẻ sơ sinh rất dễ mắc chàm sữa và một trong những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị bệnh cho con là việc đảm bảo dinh dưỡng, đặc biệt là nguồn sữa mẹ. Chất lượng sữa sẽ bị ảnh hưởng từ những thực phẩm mà mẹ sử dụng hàng ngày. Nếu những thực phẩm mẹ nạp vào thuộc nhóm dễ gây dị ứng, rất có thể, tình trạng của bé sẽ trở nên nghiêm trọng hơn.

Một số thực phẩm mẹ nên hạn chế ăn khi con đang bị chàm sữa:

  • Thực phẩm bơ, sữa: Sữa bò, bơ, phomai, sữa chua, kem tươi giàu protein.
  • Đậu nành: Đây cũng là một trong những thực phẩm chứa hàm lượng protein cao, có thể gây dị ứng.
  • Trứng, đậu phộng: Đây là hai loại thực phẩm có tỷ lệ gây dị ứng rất cao ở một số người.
  • Một số hương liệu, gia vị cay nóng: Các loại gia vị cay nóng dễ sinh nhiệt. Khi vào sữa mẹ, chúng sẽ khiến cho bé bị nóng trong, ảnh hưởng đến nội tiết và da dẻ của bé. Nếu bé bị chàm, tình trạng này có thể sẽ còn nghiêm trọng hơn khi mẹ ăn các loại thực phẩm, gia vị cay nóng.
  • Thực phẩm lên men: Một số loại thực phẩm lên men như dưa muối, giấm,…chứa nhiều loại vi khuẩn. Điều này cực kỳ không tốt cho cả mẹ và bé khi đang cho con bú.
Trẻ bị chàm sữa các mẹ nên kiêng các thực phẩm như bơ, sữa
Trẻ bị chàm sữa các mẹ nên kiêng các thực phẩm như bơ, sữa

Bên cạnh đó, các mẹ nên bổ sung những thực phẩm cần thiết cho cơ thể khi bé bị chàm như:

  • Mẹ nên bổ sung các loại cá béo như cá thu, cá hồi, cá mòi… để tăng ARA và cung cấp omega-3.
  • Tỏi: Tỏi giàu chất chống oxy hóa giảm nguy cơ dị ứng và tăng cường hệ miễn dịch.
  • Mẹ nên bổ sung nhiều rau xanh để cung cấp vitamin, khoáng chất cho trẻ nhỏ rau ngót, rau chân vịt (rau bina), súp lơ…
  • Bổ sung trái cây giàu vitamin C: Gồm các loại trái cây như ổi, cam, bưởi, chanh, lê… giúp kiềm chế sự sản sinh histamin của những tế bào tổn thương.
  • Bổ sung thực phẩm giàu Magie như táo, hạt điều, táo…
  • Thay thế thịt bò, hải sản bằng thịt lợn nạc và thịt gà.

Cách phòng tránh chàm sữa ở trẻ sơ sinh

Chàm sữa gây ra nhiều khó chịu và phiền toái đối với trẻ nhỏ, khiến bé hay quấy khóc, giấc ngủ trằn trọc… Bởi vậy, các mẹ hãy chủ động phòng tránh chàm sữa cho bé bằng nước cách đơn giản được các bác sĩ chuyên khoa khuyến cáo sau đây:

  • Các mẹ hãy chú ý vệ sinh mặt, miệng cho bé cẩn thận sau mỗi lần bú và ăn uống.
  • Vệ sinh thân thể cho bé, không nên tắm cho trẻ bằng các loại sữa tắm trong thời gian quá lâu.
  • Lựa chọn sản phẩm chăm sóc da cho bé phù hợp để tránh tình trạng bị kích ứng khi dùng sai sữa tắm hay sữa dưỡng ẩm.
  • Vệ sinh phòng ở, môi trường sống của bé, đặc biệt là giường chiếu, đệm, chăn, gối.
  • Hạn chế để trẻ tiếp xúc với động vật nuôi như chó, mèo.
  • Cho bé bú sữa mẹ càng lâu càng tốt, thời điểm lý tưởng để bé ăn dặm là từ 6 tháng tuổi trở đi.
  • Các mẹ cũng nên hạn chế ăn những thực phẩm như nội tạng động vật, trứng, sữa, trứng… vì sẽ làm tăng nguy cơ dị ứng thông qua đường sữa.

Hy vọng qua đây các bậc phụ huynh đã nắm được những thông tin cần thiết về chàm sữa ở trẻ em, nguyên nhân, dấu hiệu và một số cách điều trị. Khi tình trạng bệnh khiến bé khó chịu, ảnh hưởng đến giai đoạn phát triển đầu đời, cha mẹ cần nhanh chóng có biện pháp xử lý phù hợp, tránh những biến chứng, hậu quả nghiêm trọng.

Xem thêm:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.